روستای رشم
علی احسانی زاده
از دامغان به سمت جنوب راهي كوير مي شويم.10 كيلومتر مانده به معلمان جايگاه روستايي است به نام "رشم"كوير هميشه پر رمز و راز بوده و هست. اين روستاي اصيل و با هويت نيز از راز و رمزهاي كوير است.مهرداد بهار كه ديوانه ديدار كوير بود بعد از ديدار از اين روستا تا مدتها شيفته آن بود و شايد تا آخر عمرش چنان بود. نام رشم با نام معادن كوههاي اطراف، معادن شداد گره خورده است. در اين منطقه معادن بسياري وجود دارند كه علاوه بر اينكه جزو منابع اقتصادي و در آمد زايي محسوب ميشوند ،به ما نشان مي دهند كه مردمان روزگار قديم از وجود آنها مطلع بودند و استخراج هم ميكردهاند. معروفترين بناي رشم امامزاده آن است.در كنار اين امامزاده گورستان تاريخي ديده ميشود كه جهت قبرهاي آن شمالي-جنوبي است. معمولا اين جهت به ما گوشزد ميكند كه اين قبرها، قبرهاي اسلامي نيستند.بنابراين روزگار رشم از قبل از دوران اسلامي تا به امروز تداوم داشته است. روي سنگ قبرها خطوطي ديده ميشوند كه احتمالا حاوي پيامي هستند كه هنوز براي ما كاملا مكشوف نشدهاند.گفته ميشود قدمت بعضي ار اين قبر ها به 3000 سال ميرسد. اهالي منطقه اين گورستان قديمي را به " ايرجيها " منسوب ميكنند. ايرج يكي از سه پسر فريدون، پادشاه اساطيري ايران بود كه بخش مياني دنيا كه ايران هم جزو آن بود به او رسيد. معماري رشم صخرهاي و پلكاني است و خانههاي آن پشت به كوه دارند و از روبرو به زمينهاي زراعي نظر دارند. وجود چشمههايي همچون چشمه علي و جاري شدن آنها به روستا شادابي و زندگي را به ارمغان آوردهاند. وجود چنين مكاني دردل كوير كه گاهي تا كيلومترها اثري از زندگي در آن نيست، آن چنان شگفت آور است كه ايرانشناسي همچون مهرداد بهار را تحت تاثير قرار داده است